Home

Trang Chnh

Bản Tin

Sinh Hoạt

Tham Luận

Hoi Bo Qu Hương

Văn Học Nghệ Thuật

Thư Tn

Bi vở xin gửi về địa chỉ sau đy:
3108 E. Sawyer St.
Long Beach, CA 90805

                                                                  

 

DỰA NGP

Ai hứng bng rơi dưới dạ cầu
Ngỡ ngng bng dợn bng tăm du
Ngựa hồng mất chủ xăng văng bước
Vạn nẽo rồi đy ngựa đến đu?!

                         Thơ Hong Chu

            Mười hai năm trước ti thc mch ni li hai chữ Ngựa Bng thnh ra Bụng Ngứa v Ngứa Bụng thnh ra Bng Ngựa. Nhưng ti khng bng được ngựa m bị ngựa bng t nho. Việc g cũng thất bại cũng ngựa về ngươc cả. Chỉ c dậm trường về nẽo chết l ngựa khng nản chưn bon cht no! Mười hai năm sau, ti ngp di m than Dựa Ngp đọc li l Gip Ngựa. Gip Ngựa hay l Gip Ngọ. Ngựa cn gọi l Ngọ, l M, l K, l Cu, đứng hng thứ bảy trong mười hai con gip hay thập nhị chi. Đ l T, Sửu, Dần, Mẹo, Thn, Tỵ, Ngọ, Mi, Thn, Dậu, Tuất v Hợi. Ngựa cũng đứng hng thứ nhứt trong Mục Sc Tranh Cng: M, Ngưu, K, Dương, Khuyển, Thỉ (ngựa, tru, g, d, ch v heo). Con ngựa hnh th cn đối, thon gọn, chạy nhanh chở nặng nn được nui để cỡi hay dng để ko xe. V hnh th đẹp đẽ nn ngựa c nhiều tn nhứt l trong tiếng Anh v tiếng Php. Những tn Pony, Bronco, Mustang, Pinto, Colt, Filly, Foal, Mare, Gelding, Stallion, Jordacheđều chỉ về ngựa. Đi bụng hung lắm gọi l I can eat a horse, chỉ sự trc tng qu độ gọi l Nai hay ngựa dạt mng, ch le lưởi. Ngy xưa chuyển vận thơ tn bằng ngựa gọi l Pony Express. Người ta xy những trạm để người cỡi ngựa đưa tin tới đ tạm nghỉ v đổi ngựa để tiếp tục đi. Những trạm nầy gọi l Trường Đnh. Buộc tc đui ngựa l hnh ảnh thiếu nữ duyn dng ngy thơ. Người kỵ m ngy xưa ngồi lưng ngựa để đnh thương hay bắn cung. Hn m l mồ hi ngựa, Hn Huyết M, mồ hi ngựa đỏ như mu, l con ngựa qu. Ở Ai Cập, Hy Lạp ngy xưa dng ngựa lm xe chiến m để đấu nhau. Dn Mng Cổ ngy xưa cũng từng ngồi trn lưng ngựa m trở thnh qun đội thiện chiến. Về v thuật, cho m tấn l thế tấn như ngựa nhưng bng gi rất lợi hại.

            Chỉ c người Việt Nam đ nghĩ ra đn M Tấu, chm vo chưn ngựa để đnh bại đon qun thiện chiến của Tu. Đn m tấu sau nầy cũng được Việt Cộng p dụng, nhưng v hiệu trước vũ kh tối tn của lnh Việt Nam Cộng Ha. Con ngựa trời (Mantis) l con th dũng mảnh với hai cng rất mạnh. Con ci to lớn hơn con đực v mạnh bạo hơn. Sau khi giao hợp nhau th con ci quay lại kẹp đứt đầu con đực v ăn ngấu nghiến. Tục ngữ c cu trong nh rắn rồng, ra đồng rắn hổ ngựa; hổ ngựa l loại rắn mnh rất di, trn lưng c hai sọc mu sậm như dy cương ngựa v chạy bay trn ngọn la ngọn cỏ. Rắn hổ ngựa c nọc rất độc v cắn người từ trn mặt trn cổ nn rất kh cứu sống. Những tay chuyn nghiệp dng cần cu m quất ngang khi rắn đang chạy mới hạ được n; nhưng rất nguy hiểm, nếu quơ hụt th n quay lại rượt mnh khng ti no chạy kịp. Chuyện con bọ ngựa cản đường cũng l ngụ ngn khuyn lơn đừng thấy ci lợi trước mắt m qun ci hại sau lưng. V con bọ ngựa đang rnh bắt con ve sầu, no hay con chim đang chực mổ n, trong khi thằng nhỏ đang giương gin n nhắm bắn con chim. Thằng nhỏ đu hay n đang dứng trn ổ kiến lửa đang bu cắn n. Hải m, H m l loi sống ở biển khơi, bơi lội rất giỏi. Sea Horse con ngựa nước sống trong rong biển l loi m người Tu hay dng lm thuốc. Con nhỏ bằng ngn tay t, đầu như đầu ngựa c đui cong bm vo rong ru. Con đực l con mang trứng đẻ con v biến giống đực thnh giống ci hay ngược lại. M đề l loại cỏ tranh. Tri K đầu ngựa l một loại thuốc nam. Hột nhỏ như hột tiu, nhưng c lng y hệt tri chm chm. Nếu dnh vo tc vo o th gở từ từ mới ra, nếu cng v th cng rối thm. Tri k đầu ngựa dnh vo tc người con gi cn l ấn tượng xấu về trong bộc trn du.M tiền l loi cy c tri c hột, l thuốc xổ cực mạnh. M t l lnh cảnh st. M tử l vin đạn nổ m khng c đầu đạn. Ln m tử l những tn nhứt l nh ln, tnh tnh kh chịu; tiếng lng trong qun ngủ; cũng như Sĩ Quan Pile m chỉ những sĩ quan Bảo An v viết tắt chữ BA-Batteries. Từ đn ko qun cho tới tr chơi ngựa gổ rất thạnh hnh. Bất kỳ nơi giải tr cng cộng no cũng c tr chơi caroussel cỡi ngựa chạy vng. Thượng m phong l người đn ng chết trn mnh người đn b lc đang lm tnh. Khi tinh thần suy nhược, trong lc giao hợp tới cực điểm, tinh trng bắn ra nhưng valve sigma khng đng lại, do đ người đn ng chết cứng trn mnh phụ nữ. Người đn b muốn cứu sống, phải dng mc tai đm nơi xương khu người đn ng hay động tc kch thch thật mạnh như giựt tc mai để cho họ lai tỉnh. Nếu v hổ thẹn m x xuống, th gi nhập vo sẽ khng cn cứu được. M Vĩnh Trinh l tay ho phng gy mu nhuộm bi Thượng Hải. M Gim Sinh l tn Sở Khanh trong Thanh Tm Ti Nhơn, lường gạt trinh tiết của Thy Kiều. M Viện l tn của Phục Ba Tướng Qun, đ bị bại dưới tay của phụ nữ Việt Nam l Trưng Trắc v Trưng Nhị. M Chiếm Sơn l bi thơ nổi tiếng của Tố Hựu với cu:

M Chiếm Sơn bung cương v ngẫm nghĩ
 Ngựa rung đầu h lộng giữa tn qun.

            Con ngựa chở Đường Tam Tạng đi thỉnh kinh l Thi Tử con Long Vương Ngao Thuận ha kiếp đầu thai. Ngựa chở Nhạc Phi cũng l từ Trời xuống. Ph M l rể của Vua. Bậc M n l chức quan giữ ngựa trn thin đnh m Ngọc Hong Thượng Đế đ ban cho Tề Thin Đại Thnh Tn Hnh Giả. Tứ M Phanh Thy l hnh phạt xử tử tội, căng tứ chi của tội nhơn vo thn bốn con ngựa v cho pht pho, ngựa chạy tứ pha th thn thể bị x tt lm tư. Nhứt ngn k xuất tứ m nan truy c nghỉa l một lời ni ra bốn ngựa chạy theo khng kịp, sự quan trọng v ảnh hưởng của lời ni l dường ấy. Da ngựa bọc thy ni xem ci chết nhẹ tựa lng hồng. Trong bi Lương Chu Từ đ viết:

Bồ đo mỹ tữu dạ quang bi
Dục ẩm tỳ b m thượng thi
Ty ngọa sa trường qun mạc tiếu
Cổ lai chinh chiến kỷ nhơn hồi!

(Rượu Bồ Đo chn dạ quang
Ngập ngừng muốn uống tiếng đn giục đi
Say nằm bi ct li b
Xưa nay chinh chiến người đi ai về?!)

             Người ta hay dng mu sắc hay thn xc để phn loại cc loi ngựa như xch thố, chuy, bạch m, huyết m. Trn cổ ngựa c lng bờm di v c đui di tha thướt. Lng đui ngựa dng lm dy đờn c tiếng ku rất thanh. Nn c cu đố:

Anh hng ln ngựa cầm cương
Đnh đng dẹp bắc tiếng thường vang xa.
(Đp: Đờn C, cung ko bằng lng đui ngựa)

            Bạch m phi m, hong nhơn phi nhơn l cch ni m chỉ sự ảo ảnh của cuộc đời như l vn cẩu, ph du, như thập ngưu đồ, như Trang Chu mơ Hồ Điệp Ngựa l con th cn đối đẹp đẽ, chạy nhanh, trung thnh với chủ, với ni nhưng lại bị người đời dng lm đối tượng xấu xa. Như l đĩ ngựa, ngựa b, mặt di như ngựa, đầu tru mặt ngựa, ngựa chứng, ngựa hoang, ngựa st chuồng, ngựa qu, ngựa đ, c ngựa, ngưu tầm ngưu m tầm m, ruồi bu c. ngựa. Thi đời ăn quen nhịn khng quen, thế no cũng ngựa quen đường cũ. Cu Hồ M t Bắc phong, Việt Điểu so Nam chi để chỉ người nhớ về qu cha đất tổ. Con ngựa Hồ nghe gi Bắc thổi về th h vang nhớ đến chốn xưa, con chim Việt chỉ lựa cnh hướng Nam m lm ổ để nhớ chốn chn nhao. Theo huyền thoại, ngy xưa con ngựa c một sừng v c cnh (unihorn). C lẻ v n chạy nhanh như bay, nn cũng c cu Bạch cu qu khch l con ngựa tơ trắng vụt qua cửa hay bng cu qua cửa. Cu l con ngựa tơ, khoẻ mạnh chạy rất nhanh. Ngựa tơ cũng hay bng nn c cu ngựa non ho đ. Ở rừng, ngựa sống từng đn, nhứt l giống ngựa rằn, con no cũng sọc đen trắng giống nhau. Hể một con ngựa đau l cả bầy ngơ ngc luyến thương, nhứt l khi nui chung một chuồng, một con ngựa đau, cả tu khng ăn cỏ. Ngựa đi khoan thai, trn lưng chở một kiều nữ hay một nho sanh l hnh ảnh thơ mộng. Ngựa chạy vập vồn, trn lưng một kỵ m đeo cung tn vai nh đầu kiếm l hnh ảnh oai hng thuở xưa. Nhứt l hnh ảnh chng tuổi trẻ vốn dng ho kiệt trong Chinh Phụ Ngm của Đặng Trần Cn do Đon Thị Điểm diễn Nm qua cu:

o chng đỏ tựa rng pha
Ngựa chng sắc trắng như l tuyết in.

            Hoặc trong thơ Lục Vn Tin của Nguyễn Đnh Chiểu tại Bếntre như:

Vn Tin đu đội kim khi
Tay cầm siu bạc mnh ngồi ngựa

            Cn hnh ảnh no oai hung hơn:

Vn Tin chm Cốt Đột rồi
Đầu treo cổ ngựa phản hồi vinh qui.

            Những chiến m yn cương sắt thp quần nhau ngoi trận liệt l hnh ảnh mu lửa chiến tranh. Gt giy của đon qun viễn chinh tn st dn lnh, v ngựa tung bụi mờ theo khi lửa l những hnh ảnh kinh hong. Xe song m, thng ko chạm trổ tinh vi, quan Đốc Phủ Sứ hay Chnh Tổng ngồi chểm chệ l hnh ảnh quan liu thời phong kiến. Xe thổ mộ chất đầy hng ha, con ngựa rướng cổ chạy lộc cộc trn đường nhựa l hnh ảnh bn bun thuở xe hơi xe my cn th sơ. Một quan ti đặt trn xe thổ mộ, con ngựa chậm ri bước đi theo điệu kn o nảo l hnh ảnh tử biệt sanh ly đoạn trường. Tiểu thơ mơ dng chng dũng sĩ nhưng nhn con ngựa trở về m trn yn vắng bng người như Thanh Tịnh đ tả:

Ngựa hồng đ đến bn hin
Em ơi, lưng ngựa chiếc yn vắng người!

            Ngựa l đề ti khng biết bao nhiu cu chuyện trong văn chương ca dao tục ngữ. Cu đố bn nầy cưa ngọn bn kia cưa ngọn Ni li đp l con ngựa. Chc tụng nhau th M đo thnh cng. Về tnh đời th hay nhắc cu: Trường đồ tri m lực, Cư cửu kiến nhơn tm (Đường di mới biết ngựa hay, Ở lu mới biết đổi thay lng người). Chy nh li ra mặt chuột, nước loạn mới biết ti trung: Chu phc ni kiến thiện du, m giật ni tri lương m (Thuyền chm mới biết tay lội giỏi, ngựa chứng mới biết ni cỡi hay). Nhứt l sấm giảng của Trạng Trnh:

M đề Dương cước anh hng tận
Thn Dậu nin lai kiến thi bnh

            (Đầu năm Ngựa cuối năm D, nhiều anh hng bị diệt, Sang năm Khỉ v năm G ha bnh l dạng).

            Đức Huỳnh Ph Sổ, Gio Chủ Phật Gio Ha Hảo cũng c cu:

Con Ngựa m đ con D
Khắp trong trần hạ nhiều bề khổ đau
Khỉ kia cũng bị xo xo
Canh khuya G gy mu đo mới ngưng.

            Hoặc trong cơ bt Cao Đi:

Rắn np dưới hang coi Ngựa chạy
Khỉ ngồi trn ngọn ng G bay
Đng Ty chộn rộn trời che xc
Nam Bắc chề đất chở thy

            Hoặc trong lời sấm phổ cập ở Miền Nam trước ngy 30 thng 4 năm 1975:

Ngy sau củi quế gạo chu
Tiền Hồ bạc giấy chớ đu cn vng
Thanh minh thời tiết bng tn
Mo ku tướng Nguyễn vội vng la qu
Nguyễn đi rồi Nguyễn lại về
Cha chiềng khng Phật no nề lệ rơi
Ma quỉ tn c trị đời
Ngho đi su thng giu thời đi ba
Lnh nạn xch gi bn ba
Quỉ qui mang bị nu ra thị thnh
o quần nguồn gốc mu xanh
Đội nn dấu mặt hi tanh nặc mi
Chưn mang đi dp thằng ci
Miệng ni như đục như di đm tai
Tn c độc nhứt trần ai
Trẻ gi trai gi bắt đy thay tru
Người giu như c cắn cu
Ngho thời đi rch buồn rầu xiết bao
Tiếng hờn thấu đến trời cao
Ngy sau thay đổi vng thau chẳng cn
Cha ching lăng miếu tiu mn
Việt Nam đổi chủ Sign đổi tn
Quỉ qui miệng ni như đờn
Ku gi cứu nước căm hờn ngoại bang
Ngy vui trng thấy ngỡ ngng
Cng Nam Bắc đoạt ku than cũng rồi
Ngy v l cuối thng ba
Ngy ra vội v gấp mười lần v
Thm thay tướng sĩ Nh Hồ
Bước sang Năm Ngọ cơ đồ đổi thay
Bao năm thời tiết xui tay
Thng Dần lớp chết lớp đy Cn Nn..

            Thnh ngữ Lạm pht phi m l tnh trạng nguy ngập của nền kinh tế ti chnh c thể lm sụp đổ một chế độ.

            Ngựa cũng l loi nhơi cỏ. Trảm m tr l tr lấy ra từ trong bụng ngựa. Người ta cho ngựa ăn l tr tươi xong th giết ngay mổ bụng lấy tr trong bao tử, gọi l trảm m tr. Muốn dng ngựa ko xe th tra hm thiếc. Nếu chạy trn lộ th dưới chưn cần đng mng sắt.

            Thợ rn mng ngựa đ c từ ngn xưa. Mng ngựa cn dng để trấn ếm trước nh. Tại cc phng xử n, người ta xy vng ro hnh cung cũng gọi l vnh mng ngựa. Ngựa giỏi thường hay trở chứng. Ni trị được l ni giỏi. D c ngả ngựa th con ngựa khng bao giờ đạp người cỡi n. Ngựa dng ko xe thường bịt mắt, n chỉ chạy theo người giựt cương điều khiển v bước theo linh tnh.

            Ngựa về ngược diễn tả sự khng đng theo kế hoạch, mưu định tại nhơn m thnh sự tại thin.

Bucephalus l con chiến m m Alexander đại đế đ sử dụng trong cc cuộc chiến tranh, v c lẽ l con ngựa nổi tiếng nhất thế giới cổ đại. Sử liệu cổ cho rằng Bucephalus đ chết sau trận Hydaspes năm 326 TCN v được chn cất ở Jhelum, Pakistan. 

            Bất st hạ m chi nhơn l cu ni của người anh hng m thượng, khng giết kẻ sa cơ. Cu nầy lm nhớ lại đức dộ quang minh chnh trực của Quan Vn Trường. Ngồi lưng ngựa đoạt ấn soi, mu nhuộm đỏ chiến bo ra vo trong rừng gươm biển gio như vo chỗ khng người phải kể đến Thường Sơn Triệu Tử Long, cứu ấu cha trong trận Đương Dương Trường Bản. Dũng tướng ngy xưa như Thnh Ct Tư Hản hay Napolon cũng thường ngủ trn lưng ngựa.

            Ở Miền Nam Việt Nam; những ngy lễ hội của Cao Đi v Phật Gio Ha Hảo, thường hay c ma Long M, tức l đầu rng mnh ngựa hay con rồng con ln nhảy ma theo điệu v rất đẹp mắt. Theo truyền thuyết, Vua Phục Hy cch nay gần 5000 năm xem vằn tượng trn thn hnh con Long M để nghiệm ra Tin Thin Bt Qui. Theo đ th Thi Cực sanh Lưỡng Nghi, hay m Dương hay Đm Ngy. m Dương chia ra Tứ Tượng Thin Địa Nhựt Nguyệt v Tứ Tượng sanh Bt Qui tức tm quẻ: Cn (trời), Khảm (nước), Cấn (ni), Chấn (diện), Tốn (gi), Ly (hỏa), Khn (đất), Đoi (đầm); v Bt Qui chia ra lm 64 Quẻ. Bi Quẻ Dịch (Iching) rất thạnh hnh ngy nay kể cả v u. Người Tu nhờ nghin cứu Dịch m họ chế ra bom nguyn tử trong vng c 2 năm, trong khi Nga v Mỹ phải mất trn 10 năm mới hon thnh! (Theo ti liệu Le Livre de la Terre et du Ciel của Richard Wilhem v Jaques Lavier).

            Hạng V l tay dũng tướng, ngồi lưng ngựa xng pha trận mạc v trở thnh Sở B Vương. Nhưng khi hết thời sa cơ th con ngựa truy phong khng cất v nỗi, đến đổi Ngu Cơ phải tự tử cho chng khỏi vướng bận:

Lực bạt sơn hề ci thế
Trời bất phụ hề truy bất trệ
Truy bất trệ hề, khả nại h
Ngu hề! Ngu hề! Khả nại h!

            Cũng như Mỵ Chu ngồi sau lưng Vua cha m ri lng ngổng cho Trọng Thủy theo dấu truy lng. Chừng Vua cha hay được rt gươm đoạn la tnh cốt nhục, th cũng đ trễ rồi! Chu Mạnh Trinh đ than khi đứng trước Cổ Loa Thnh ngy cũ:

Lang qun tnh trọng phụ ơn thm
Bất bạch kỳ oan cực đo căm
Cơ trảo v linh qui diệt khứ
Minh chu hữu lệ bạng do trầm
Hong bi cổ thụ thin nin quốc
Bch hải dao sơn nhứt phiến tm
Tịch mịch tin triều cung ngoại miếu
Đổ Quyn đề đoạn nguyệt m m

(Tnh chng dầu trọng nghĩa cha su
m ấp oan kia đến tận đu
Nỏ thiếu mng thing ra ẩn bng
Trai chm đy nước lệ hoen chu!
Bia tn cy cỗi ngn thu hận
Bể biếc non xa một khối tnh
Cung miếu triều xưa nay vắng ngắt
Trăng t khắc khoải quốc ku thu!)

            Ngựa sắt roi sắt gợi nhớ chuyện Ph Đổng Thin Vương trong lịch sử Việt Nam. Ph Đổng cũng l Thnh Tổ của Binh Chủng Thiết Gip Qun Lực Việt Nam Cộng Ha.

            Đầu thai lm thn khuyển m hay lm kiếp ngựa tru l tận cng cơ cực số kiếp. Ngựa l loi th khng bao giờ loạn lun. Con ngựa lm tnh chỉ một lần l yếu sức hẳn đi khng cn mạnh khỏe v dẻo dai nữa. C một loại như ngựa tai vảnh nhưng nhỏ con, chở rất mạnh v đi đường ni rất hay gọi l con lừa. Ngựa pha giống lừa sanh ra con la. Những tay đua ngựa lựa giống rất kỷ, họ tuyển chọn v nghin cứu như những tay chuyn lựa g đ độ.

            Trong thơ Lục Vn Tin, ng Qun c ni:

Qun rằng thịt c hề
Kh ln chả phụng bộn bề thiếu đu.

            Kh ln l kh ngựa, chả phụng l chả cng. Hầu hết cc Tỉnh Lỵ miền Nam đều c Bến Tắm Ngựa. Bến Tắm Ngựa tại Mỹ Tho gần Chợ Cũ v Cha Vĩnh Trng l bến tắm của những chng trai cựu học sanh Nguyễn Đnh Chiểu Mỹ Tho một thời.

            Sign khoảng thập nin 50, đường Hai Mươi (Phan Thanh Giản) v Verdun (L Văn Duyệt) cn xe ngựa dập du. Cảnh tr rất hữu tnh nhưng phải nạn ngựa phng uế trn đường nhựa. Gặp phải trời mưa dầm th dơ di bẩn thỉu. Nếu người c vết thương ở bn chưn m dẫm phải cứt ngựa th c thể bị vi trng lm biến chứng chết người. Mu cứt ngựa l bộ qun phục m người lnh Việt Nam Cộng Ha khng bao giờ qun được. D gi nua bung sng, nhưng mu o trận khng bao giờ xo nha trong tm khảm!.

            Ht l l điệu phổ thng ở Miền Nam . C những bi l nổi tiếng như: L chim quyn, l đưa đ, l cho ghe, l con so, l ngựa . Bi l ngựa c cu:

Khớp con ngựa, ngựa
Ngựa anh khớp
Anh khớp kiệu hoa
Anh tra khớp bạc
Lục lạc đồng đen
Bng sen l dậm
Dy cương nhuộm thắm..
L đưa a đưa nng
Anh đưa nng về dinh!

            Cu chuyện Hậu Nghệ v Hằng Nga hay chuyện Thằng Cuội trong cung trăng l con của Khin Ngưu v Cng Cha nh Trời bng bạc trong ca dao:

Thằng Cuội ngồi gốc cy da
Để tru ăn la gọi cha ời ời
Cha cn cắt cỏ trn trời
Mẹ cn cỡi ngựa rong chơi ngoi đồng!

Bao phen ln ngựa m về
Cầm cương nu lại xin đề cu thơ
Cu thơ ba bốn cu thơ
Cu đợi cu chờ cu nhớ cu thương.

            Đ l cu ca dao tả mối tnh thơ mộng khng nở rời nhau của một cng tử hay tay kỵ m v người yu. Chứ khng phải như tn Sở Khanh bẻ nhụy hi đo rồi quất ngựa truy phong như trong Thanh Tm Ti Nhơn.

Bao phen ln ngựa m về
Cầm cương nu lại lại đề cu thơ
Cu thơ ba chữ rnh rnh
Chữ trung chữ hiếu chữ tnh l ba
Chữ trung xin để phần Cha
Chữ hiếu phần Mẹ đi ta chữ Tnh

            Đy l Hong Thi Tử no đ cỡi ngựa vo Nam m c mối tnh nầy? Trung l phải trung với Vua sao lại trung với Cha? Đy c phải l Vua Cha chăng?

            Vo ngy Xun trẻ em rủ nhau chơi tr Rồng Rắn, nhứt l vo ngy mng một Tết hay đi ht sắc ba:

Sc sắc sc xẻo
Nh no nh nấy
Cn đn cn lửa
Mở cửa cho chng ti vo
Bước ln nh cao
Thấy đi rồng ấp
Bước xuống nh thấp
Thấy đi rồng chầu
Bước ra nh sau
Thấy nh lợp ngi
Tru ng cn buộc
Ngựa ng cn nằm

            Chc Tết ngy xưa chc giu sang phải c xe c ngựa c la vựa tru bầy.

Ai đi dường ấy hỡi ai
Ngựa hồng ai cỡi cổ tay ai cầm
Ngựa hồng đ c tri m
Cổ tay đ c người cầm th thi!

            L cu ca dao tả cảnh người con trai đ mất bạn vng, c trch người con gi đ sang ngang. Cn cảnh huống no đau lng hơn cảnh:

Rồng chầu ngoi Huế
Ngựa tế Đồng Nai
Nước sng trong chảy ngược sng ngoi
Thương người xa xứ lạc loi tới đy!

            Cu chuyện ngụ ngn người bun chăn v con lừa đng lm cho ta suy gẩm, sự toan tnh của con bun lc no cũng tnh lợi hại nn để cho con lừa bị ướt hay l chăn nệm ướt.

            B cỏ nhữ trước đầu ngựa l người đnh xe muốn cho ngựa chạy nhanh bn nghĩ cch lm một cần cu di treo b cỏ trước đầu con ngựa. Con ngựa tưởng rằng chạy nhanh sẽ tp được cỏ, nhưng rướn cổ chạy hoi m khoảng cch tới b cỏ vẫn y nhau. Cũng như một chnh quyền một chế độ ham miếng mồi nhử của ngoại bang, lm tay sai cho đế quốc m v tnh đy đọa cả một dn tộc vo vng n lệ!

            Trong truyện Tu, Ngộ Trực c chơn mạng đế vương, đ cướp được ngi Vua nhờ c con ngựa thần chạy bay như gi. Khi hết thời, bị phe triều đnh truy st, Ngộ Trục nhờ con ngựa thần m chạy qua sng dể dng. Đuổi theo l một gả thất phu, khng biết v cng tn Ngu Cao. Nhơn vật Ngu Cao c số hn số tốt như Trnh Giảo Kim vậy. Ngu Cao chạy tới bờ sng khng qua được. Ngộ Trực bn kia sng đắc ch thch thức nếu Ngu Cao m chạy qua sng được th y sẽ cắt đầu dng nạp. Ngu Cao tức lắm bn than với con ngựa rằng: Ngựa ơi, nếu mầy một lng v Cha cứu lấy giang sơn th mầy chạy qua sng coi thử. Ni xong Ngu Cao thc ngựa phng đại, con ngựa chạy bay qua sng. Trong lc Ngộ Trực bất ngờ sửng sốt, Ngu Cao nho m vật xuống v cỡi trn mnh Ngộ Trực. Ngộ Trực tức mnh v mnh l chơn mạng đế vương lại bị tn v danh khng biết v nghệ cỡi trn mnh nn hộc mu chết tươi. Ngu Cao thch ch v vật ngả v cỡi được trn mnh Ngộ Trực nn khoi ch cười ngất m chết theo.

            Nhắc đến Ngựa, khng thể no qun vị Tổ Phật Gio M Minh. Đạo Phật sau 600 năm ngy Đức Phật nhập Niết Bn, phi Tiểu Thừa v nhiều tng phi khc nổi ln lm cho nền đạo suy vi. Ngi M Minh, người Ấn Độ ra đời tại Thin Trc hoằng ha Đạo Phật v trở thnh một vị Tổ của Phật Gio. Khi Ngi sanh ra th loi ngựa ku buồn thảm. Khi Ngi thuyết php th tất cả loi ngựa h ln. Ngi tịnh khẩu th loi ngựa nhịn đi khng ăn cỏ. Do đ người đờ tặng Ngi danh hiệu M Minh c nghĩa l tiếng ku buồn của ngựa

            Nhắc đến ngựa người ta hay nhắc đến chuyện Ti ng Thất M. ng lo ở miền quan ngoại bị mất con ngựa, lối xm đến chia buồn, nhưng ng lại điềm nhin ni rằng th vật mnh nui m bỏ đi mai mốt n nhớ cũng c thể trở về. Quả nhin t lu sau n trở về m cn dắt theo con ngựa hoang mạnh khỏe. Ai nấy lại khen v chc phc nhưng ng lại ni biết đu n sẽ mang họa lại cho gia đnh. Quả vậy, thằng con trai của ng thấy ngựa tốt th tht ln cỡi thử. Ngựa phng như bay v hất thằng con t gảy chưn. Xm giềng lại đến chia buồn, ng lại tỉnh bơ m thốt biết đu đy lại l phc khng chừng. Quả nhin, bổng c lịnh trưng binh của triều đnh ban đến. Trai trng trong vng đều phải đi lnh, con ng v tật nguyền được miễn

            Do vậy, người đời khi gặp cảnh xui xẻo thường tự an ủi l rồi đy hết cơn bỉ cực gặp hồi thới lai. Hoặc thnh cng tới tắp th đừng qu hiu hiu tự đắc m phải tự kỷ m thị biết đu rồi bất hạnh sẽ tới ngay. Bởi v Hoạ hề, phc chi sở ỷ; Phc hề, họa chi sở phục, thực tri kỳ cực (Hoạ l chỗ dựa của phc, phc l chỗ dựa của họa. Ai biết đu l chỗ cng cực của n) V cũng bởi v Phước bất trng lai, họa v đơn ch (Phước chẳng gặp hai lần, cn họa khng mời m n đến lin tu). V cũng bởi v Phiu phong bất chung triu, sậu vũ bất chung nhựt (Gi lốc khng thổi suốt một buổi mai, mưa ro khng mưa suốt một ngy trường). Ta cn nhớ Soi Mạng Qua Tuổi hay tướng mạng mười hai con gip, c cu thơ về ngựa nhu sau:

Tuổi Ngọ ngựa đen s
Ỷ mnh chạy giỏi s g đường xa

            Mất ngựa như Ti ng cn an ủi được chứ như ngựa mnh người ta cỡi, thủ hỏi c buồn giống như Trang Tử hay chăng?

Th tử, ngả tất mai
Tử ngả, th tất gi
Điền bị tha nhơn canh
M bị tha nhơn kha
Th bị tha nhơn luyến
Tử bị tha nhơn mạ!

(Ta chn vợ chết đau lng
Vợ chn ta để lấy chồng nay mai
Ruộng ta đ c người cy
Ngựa ta đ c người thay cỡi rồi
Vợ ta đ c người nui
Con ta người nhiếc ngậm ngi đắng cay!)

            Quốc gia hưng vong thất phu hữu trch. Nước nh ngửa nghing th ngọc đ cũng chẳng cn. Triều đnh nh Nguyễn với Cửu Đỉnh tượng trưng cho uy quyền, lc no cũng c những tượng ngựa bằng đ đứng hầu. Từ xưa nh Chu đ đc đỉnh để tượng trưng cho triều đại vửng bền. Cho nn sau mấy lần chinh chiến, Vua Trần Nhơn Tng cũng đ than:

X tắc lưỡng hồi lao thạch m
Sơn h thin cổ điện kim u

(Non sng ngựa đ hai lần khổ
X tắc ngn thu vững tựa đồng)

            Gio sư Tiến sĩ NNH c kể cu chuyện như sau:

            Khi Hồ Ch Minh lm chung, cho gọi chnh ủy vo trối trăn, nhưng khng ni được bn xe tay ra thấy c viết  chữ Quy M. Sau lại gọi phe qun ủy vo cũng xe tay nhưng họ lại đọc l M Quy. Cả hai phe ra ngoi bn tn cho l gi Hồ đin sản viết bậy. V nếu ni li Quy M tức l Ma Quỷ v ni li M Quy cũng l Quỷ Ma m thi.

            Hai phe đang cố tranh chấp quyền hnh th gi Hồ đứt hơi đi lun. Sau lần Trung Cộng dạy cho bi học huynh đệ đại đồng vo năm 1979 th c hai phe chợt hiểu ra, nhưng vẫn tranh chấp nhau. Một phe ni mnh thấy r rng Quy M tức l Bc dạy phải Chạy Qua Mỹ. Phe khc th thấy chữ M Quy tức l bc muốn dạy phải Rước Mỹ Qua.

            Năm nay khng biết người tuổi Ngọ c hn xui may rủi g khng, ti xin kể những cu thiệu về vận mạng m tử vi hay dng:

1- Thử qui điền (Chuột về đồng)
2- Ngưu canh điền, ngưu thực thảo (Tru lm ruộng, tru ăn cỏ)
3- Hổ dng thin (Cọp ra oai)
4- Thố lộng nguyệt (Thỏ giởn trăng)
5- Long ngộ vn (Rồng gặp my)
6- X m tỉn (Rắn bị nhốt)
7- M ngộ đao (Ngựa trng đao)
8- Dương hồi ngạn (D về suối)
9- Hầu thực quả (Khỉ ăn tri)
10- K gip vin (G ở vườn)
11- Cẩu cuồng phong (Ch đin)
12- Trư phng hỏa (Heo gặp lửa)

            Tử vi chấm tuổi Ngọ l M ngộ đao tức l khng tốt lắm, như con ngựa qu, ngựa nản chưn bon, khấp khểnh m đi. Đ l tr trệ về mọi mặt chnh tr x hội an ninh nhưng về kinh tế th lạm pht phi m theo tỷ lệ nghịch chiều. Đy l lần thứ ba tnh từ 1975, năm Ngọ lại trở về. Ngựa đ từng khoe:

Ớ nầy nầy tao bảo chng bay
Đố mặt ai di bằng mặt ngựa?
Tuy rằng th cũng hai giống th
Th như tao ai dm phen l?
Tao đ từng đi qun về qu
Đ xung trận đnh Nam dẹp Bắc
Mi gối lun ph x tắc
Mn lưng ci đội vương cng
Ngy ngy chầu chực sn rồng
Bữa bữa dựa kề loan gi
ng Cao Tổ năm năm thượng m
Mới dựng nn cơ nghiệp Lưu Gia
ng Quan Cng su ải thot qua
V cậy c Thanh Long Xch Thố
Đ nhiều thuở ngăn thnh thủ phủ
Lại bao phen đột pho xng tn
Đường xa xi ngn dậm quan sơn
Ngựa phi đại một giờ liền thấu

            Ngựa kể cng trạng mnh trong Lục Sc Tranh Cng như trn hay như vậy, nhưng đ ba mươi mấy năm rồi, vạn nẽo rồi đy ngựa đến đu?! Ngựa c muốn mnh l Con Ngựa Thnh Troy để cứu dn cứu nước? Ngựa c dm xng pha trận mạc đi lại lnh thổ lnh hải đ bị nh cầm quyền Cộng Sản ươn hn thụ động b tay? C phải Ngựa đang chờ dũng sĩ oai linh xuất pht để khỏi phải tủi thn:

Banh da tuấn mả khng sờn
Bọc thy chủ tướng cn hơn chết gi.

             Hong Chu  

 

Copyright @ 2005 quocgiahanhchanh.com
Webmaster@tranbachthu