Khi người thiếu phụ nhẹ nhàng đẩy cửa bước vào văn phòng nơi anh đang làm việc, Thanh bỗng cảm thấy một mùi thơm quyến rũ, theo gió quyện vào, ngào ngạt cả  phòng tiếp khách. Anh ngẩn lên nhìn và  thoáng thấy mơ hồ một nét quen thuộc nơi khuôn mặt của  nàng. Người đàn bà có lẽ đã quá tuổi trung niên, nhưng nét đẹp của một thời  xuân sắc vẫn còn phảng phất trong đôi mắt, trên nét môi và trong dáng vẻ yểu điệu của nàng. Nàng hỏi anh, bằng một giọng Huế nhỏ nhẹ:

        - Thưa ông, đây có phải là văn phòng luật sư không hỉ?

        - Dạ phải. Mời bà ngồi để tôi xin được tiếp chuyện. Bà cho biết họ tên, số điện thoại và vấn đề pháp lý bà cần luật sư giúp đỡ...

        - Tôi tên Hồng, Hồng Collins, tôi muốn nhờ lập hồ sơ xin ly dị chồng... Nhưng lệ phí có cao lắm không, thưa ông?

        - Thưa, chúng tôi có chương trình giúp đỡ đồng hương người Việt mới sang và có lợi tức thấp...Thế bà sang Mỹ lâu chưa và lợi tức như thế nào?

       - Chúng tôi sang đây trước năm 1975, nhưng hiện nay, ông chồng Mỹ của tôi đã về hưu, ở nhà xem TV, uống rượu cả ngày. Còn tôi, vẫn còn đi làm, lợi tức không cao lắm. Chúng tôi không con cái gì cả, nên chồng tôi  đâm ra buồn bực, lại ghen tương, hay kiếm chuyện gây gỗ đánh đập tôi hoài... Dạ, ông cho có thể cho tôi  gặp luật sư để nhờ lập thủ tục ly dị được không?

        - Thưa bà được chứ, tôi sẽ lấy hẹn cho bà  vào chiều thứ sáu tuần này, lúc một giờ ba mươi ! Xin đem theo  giấy tờ liên hệ để luật sư có đủ dữ kiện lập hồ sơ. Ðây là giấy hẹn...À, xin lỗi bà cho tôi tò mò hỏi thêm. Hồi còn ở Việt nam, bà đã ở Miền Trung phải không?  

        Thiếu phụ dè dặt đáp:

        - Thưa phải! Trước năm 1972, tôi làm việc ở Văn phòng Cố vấn Mỹ tại tại một tỉnh ở Miền Trung. À! Mà sao ông hỏi như rứa?                                                         

        Thanh im lặng nhìn nàng giây lát, đoạn  trả lời:

        - Vì tôi trông bà quen quá. Năm 66 tôi tập sự tại Tòa Hành chánh Tỉnh B. ngoài đó. Có phải bà là cô Hồng USAID nổi danh hồi đó không ? Tôi là Thanh, chắc bà còn nhớ?

         Bỗng nhiên người thiếu phụ nhìn anh đăm đăm, nét mặt  rạng rỡ hẳn lên:

        - Ô! Anh Thanh, trông anh khác xưa nhiều quá hỉ! Vâng, Hồng USAID đây nì. Răng mà anh có trí nhớ thật tốt như rứa? Đã hơn 40 năm rồi anh hỉ?

         Ðoạn nàng nói thêm, giọng ngậm ngùi:

        - Chắc anh không ngờ, sau khi các anh trở về Sài gòn, ông John theo tôi mãi. Cuối cùng chúng tôi lấy nhau và theo ông về Mỹ năm 1972... Ôi! gặp lại nhau thật bất ngờ, phải không anh?

        Vâng, cuộc đời quả lắm bất ngờ! Sau hơn ba mươi lăm năm thăng trầm trôi nổi trong cuộc sống, câu chuyện phiêu lưu tình cảm của Thanh, trong thời gian tập sự ở  một tỉnh miền Trung, vùng biển xanh cát trắng ấy, tưởng đã trôi vào dĩ vãng. Suốt  một năm tập sự tại Tỉnh và các Quận ở địa phương này, anh đã phải về Sài gòn  bốn lần. Lý do chính là để liên lạc với nhà trường hàng tam cá nguyệt; và lý do thứ yếu nhưng không kém phần quan trọng trong đời sống tình cảm của anh: gặp mặt người yêu mà đã  gần bốn năm gắn bó tình cảm...Anh rất tiết kiệm tiền bạc trong thời gian  tập sự nên không mua vé máy bay Air Vietnam để về Sài gòn. Do đó, với sự giới thiệu của một người bạn ở Tòa hành chánh Tỉnh, anh đến văn phòng cố vấn Mỹ USAID để xin một chỗ trên chuyến bay Air America, trong mỗi lần trở về. Nơi đây, anh gặp cô thư ký người Huế trẻ đẹp dễ mến mà  các sĩ quan, công chức trẻ tại  đây thường gọi cô là “Hồng USAID”.

Bãi biển Quy Nhơn

        Ðó là một thiếu nữ ở lứa tuổi đôi mươi, xinh đẹp, mắt sáng môi hồng, dáng người tròn trịa hấp dẫn...Quả thật, ở một thành phố tương đối lớn tại Miền Trung, và trong bối cảnh của cuộc chiến đang xảy ra, cô “Hồng USAID” như một bông hoa đẹp giữa rừng gươm giáo súng đạn của những người lính chiến Việt nam về thành phố nghỉ phép. Lúc đó đã bắt đầu xảy ra những trận đánh ác liệt đẫm máu tại mặt trận phía bắc, cách tỉnh lỵ vài mươi cây số ngàn. Nhiều sỹ quan trẻ, vẫn thường tìm cách làm quen, tán tỉnh người đẹp “Hồng USAID”. Ngoài dáng vẻ xinh đẹp, hấp dẫn, nàng còn có giọng nói ngọt ngào, du dương của miền Sông Hương Núi Ngự, và đặc biệt là thích tiêu tốn nhiều tiền cho nhan sắc của mình: quần áo, phấn son, nước hoa thơm ngát... Nhiều đồng sự người Mỹ tại văn phòng USAID cũng thích  lấy lòng cô, tìm mua những lọ nước hoa đắc tiền trong PX - một loại siêu thị dành cho quân đội Mỹ tại đây- Tuy nhiên, cô không thích thú lắm, và chỉ  chuộng những mỹ phẩm đắc tiền của Pháp. Trong số những bạn đồng sự đó có anh chàng Mỹ tên John, “sếp” trực tiếp của cô; và vì anh ta thích uống rượu mạnh nên được bạn đồng sự đặt cho biệt danh “Johny Whisky”.

        Riêng Thanh, chàng sinh viên trẻ sắp tốt nghiệp trường Hành chánh Sài gòn, đã không có ý nghĩ tham gia vào cuộc tranh đua tình cảm đó. Bởi vì,  anh  đang tập sự một thời gian ngắn tại thành phố xa xôi này, và không  muốn lưu lại đây những lời đàm tiếu, dị nghị về đời tư tình cảm của mình, sau khi trở về Sài gòn để chuẩn bị ra trường vào năm tới. Ðiều quan trọng hơn nữa là người yêu của anh ở Sài gòn, đã gắn bó, đợi chờ anh hơn bốn năm qua ...

        Sau chuyến bay về  Sài gòn lần thứ ba bằng máy bay Air America, Thanh mua tặng cô Hồng USAID một lọ nước hoa hiệu “Chanel Numéro 5” mua ở thương xá Eden tại Sài gòn. Anh xem đó như một món quà xã giao để cám ơn  cô thư ký đã dành nhiều ưu đãi cho anh, đã cố gắng dành một chỗ trong danh sách đầy ắp hành khách người Mỹ trên chuyến bay về Sài gòn. Ðó là  một loại nước hoa của Pháp, có mùi thơm êm dịu, quý phái, hấp dẫn... Và đó cũng là bước khởi đầu cho sự hiểu lầm về tình cảm giữa cô thư ký trẻ đẹp, đang làm việc ở văn phòng Cố vấn Mỹ, với chàng sinh viên tập sự mà trái tim hầu như đã có chủ...Hôm ấy, cô Hồng rất thích thú khi nhận được món quà  đã ước mong từ lâu, bèn mời Thanh đến nhà ăn cơm tối:

        - Nhà Hồng ở cuối  đường Trần Cao Vân, gần mé biển. Chỉ có mẹ con em ở đó thôi. Tối thứ bảy này, mời anh đến chơi, em có thưa với me rồi, bà cụ mừng lắm...Em cũng có mời “sếp” John của em nữa. Anh nhớ đến anh hỉ?

         Khi Thanh tìm ra địa chỉ, bước vào nhà cô Hồng, chàng nhận thấy căn phòng khách thật vắng vẻ. Nữ chủ nhân đón anh vào nhà. Hôm nay nàng ăn mặc thật đẹp, thơm ngát mùi nước hoa Chanel,  vui cười liếng thoắng :

        - Mời anh ngồi chơi. Hôm nay em chỉ mời anh và ông John đến dùng cơm tối mà thôi. Nhưng ông ta bận công tác, nên sẽ đến muộn.  Me em đang bận tay dưới bếp, để em mời lên!

        Người thiếu nữ  đưa mẹ lên giới thiệu với khách, đoạn biến mất sau bức rèm trúc đang đong đưa theo gió biển lùa vào nhà. Mùi thức ăn từ bếp bốc lên thơm ngào...Một thiếu phụ trung niên béo tốt, bước đến chào Thanh thân mật:

        - Xin chào anh. Nghe em Hồng nói  mới quen với một sinh viên Hành chánh từ Sài gòn ra làm việc ngoài ni, tui mừng lắm! Anh cũng là người Miền Trung hỉ? Anh đã lập gia đình chưa? Hai cụ thân sinh có khỏe  không? Hôm nào  có dịp vô Sài gòn,  tui sẽ ghé thăm hai cụ...

         Thanh im lặng lắng nghe người đàn bà đang vồn vã hỏi chuyện.  Anh chợt thấy có sự hiểu lầm về liên hệ tình cảm giữa người con gái cưng của bà ta với người sinh viên trẻ sắp ra trường . Anh muốn đính chính, giải thích về mối quan hệ đó một cách minh bạch, khách quan, nhưng lại rụt rè e ngại...  Chợt có tiếng xe đậu trước nhà, và người “sếp” Mỹ tên John của cô Hồng bước vào nhà, tự nhiên như đã vào đây nhiều lần lắm rồi. Anh ta tiến đến bắt tay Thanh, lạnh lùng và thiếu thiện cảm.... Từ đó đến suốt  bữa ăn tối, người sinh viên trẻ cảm thấy mất tự nhiên, muốn sớm ra về để thoát khỏi tình trạng khó chịu này. Anh có cảm giác người mẹ cô Hồng muốn biến bữa ăn tối cuối tuần hôm nay thành buổi  “tuyển phu” cho con gái, và anh chỉ là một trong những ứng viên chờ đợi quả cầu may mắn gieo đến để làm chồng cô gái cưng của bà  !

         Ðến ngày mãn hạn tập sự, Thanh lặng lẽ đáp xe đò lên quận An Túc, và nơi đây anh nhờ ông Quận trưởng liên lạc với đơn vị Thiết kỵ Mỹ để về Sài gòn bằng máy bay vận tải C130. Anh đã không đến văn phòng USAID để nhờ cô thư ký Hồng ghi vào danh sách hành khách về Sài gòn bằng máy bay dân sự Air America, tiện nghi và nhanh chóng hơn  phi cơ vận tải quân sự. Bởi anh không muốn bị lôi cuốn thêm vào  lãnh vực tình cảm với  người thiếu nữ xinh đẹp, đang kén chồng ấy! Rồi từ đó anh  không còn gặp lại nàng nữa; và cho đến sáng hôm nay...

        Thanh đang ngồi tiếp khách trong văn phòng thì có tiếng chuông điện thoại reo vang:

       - Thưa, tôi muốn được nói chuyện với Ông Thanh... Dạ thưa anh Thanh, Hồng đây. Tôi có kể chuyện gặp anh một cách bất ngờ tại văn phòng Luật sư  cho  John nghe.Anh ấy rất muốn gặp lại anh. Xin  mời anh chiều nay đến nhà chúng tôi ở Hungtinton Beach để dùng cơm tối , anh hỉ!...

        Khi Thanh theo lời chỉ dẫn, đến nhà ông bà Collins,  anh đã thấy hai vợ chồng đứng chờ ở cổng. Ông John trông già và gầy hơn xưa. Ông ta cười vui, bắt tay Thanh thật niềm nỡ như đôi bạn thân lâu ngày  gặp lại.  Họ mời anh vào nhà, và bà vợ cáo từ lui xuống bếp để chuẩn bị thức ăn. Ông Collins rót rượu mời khách, nhắc lại những kỷ niệm xưa ở Việt nam, cho đến ngày ông lấy cô Hồng và cùng về Mỹ cuối năm 72. Thanh im lặng lắng nghe, thỉnh thoảng lịch sự góp chuyện với gia chủ...Anh bỗng cảm thấy tội nghiệp cho ông chồng già, suốt ngày cô đơn bên chai rượu và chiếc máy TV giữa khung cảnh tĩnh mịch, cô quạnh của ngôi nhà sát bờ biển, quá vắng vẻ... Anh gợi chuyện, thử tìm cách giúp ông ta thoát khỏi cảnh bế tắc của cuộc sống u buồn này:

        - Ông Collins, sáng hôm qua bà nhà có ghé chỗ tôi làm việc để lấy hẹn gặp luật sư nhờ lập hồ sơ ly dị. Ông có đồng ý với bà không?

        Người chồng già mỉm cười cay đắng:

        - Không,  tôi vẫn còn yêu vợ tôi, đâu muốn xa cô ấy. Nhưng vợ tôi nhất quyết đòi ly dị, nên tôi không thể cản được. Nếu ông nói giúp để cô ấy bỏ ý định ly dị, thì tôi cám ơn ông lắm... 

         Bà Collins mang thức ăn bày trên bàn và vui vẻ mời mọi người...Thức ăn toàn những món đặc biệt xứ Huế, chen lẫn với vài món ăn Mỹ mà có lẽ đó là món sở thích của  ông chồng. Thanh ngồi đối diện với hai vợ chồng gia chủ. Bà vợ vui vẻ cười nói, nhắc lại chuyện xưa, còn ông chồng lẳng lặng uống rượu, dáng vẻ trông thật cô đơn ...

        Thanh chậm rãi lên tiếng:

         - Ông Collins à, trong cuộc chiến Việt nam vừa qua, cũng như chúng tôi, các ông đã tự cho mình bại trận, phải rút về nước. Còn riêng ông, ông đã thắng ở một mặt trận khác, mặt trận tình yêu. Ông đã đánh bại tất cả các đối thủ, chiếm được quả tim cô Hồng, và đem nàng về nước như một chiến lợi phẩm qúy báu...Và giờ đây, trên trận tuyến gia đình, nếu ông không biết giữ chiến lợi phẩm vô giá đó, ông sẽ bị thua cuộc, vĩnh viễn thua cuộc...Còn bà Collins,  nếu bà bỏ ông nhà,  ông biết nương tựa vào đâu trong tuổi già bóng xế? Khi còn trẻ, có lẽ đã nhiều lần bà nghe ông Collins tha thiết nói với bà: “Tôi yêu em...”. Nhưng giờ đây, tôi nghĩ  bà nên hiểu ông luôn muốn nói với bà: “Tôi cần em” . Và cả hai ông bà, rồi đây sống trong tuổi già cô quạnh, mới thấy câu:  “Ta cần có nhau...” là đáng yêu đáng quý biết ngần nào!...

          Ông Collins ngồi im lặng, trầm ngâm; ly rượu của ông vẫn chưa cạn vì người chủ đang chăm chú nghe lời khuyên nhủ của  khách... Còn bà vợ ông, nét mặt trở nên ưu tư, buồn bã...Trong một thoáng, nét già nua và  ủ dột chợt hiện lên trên khuôn mặt  của nàng, của cô Hồng xuân sắc một thời ngày xưa. Nàng  cúi xuống,  kín đáo lau vội những giọt nước mắt, che dấu  những cảm xúc bấy  lâu vẫn nén chặt trong lòng...

         Khi tiễn đưa khách ra về, ông Collins im lặng siết chặt tay Thanh. Bà vợ cũng tiến đến nắm tay anh,  giọng cảm kích:                  

         - Cảm ơn anh Thanh đã đến với vợ chồng chúng tôi...Xin cảm ơn thật nhiều về những lời khuyên bảo quý báu của anh... Ðể tôi suy nghĩ lại và có thể sẽ đến Văn phòng gặp anh,  xin hủy bỏ vụ  ly dị với  chồng tôi, anh hỉ!...                                          

        Thanh chào từ biệt gia chủ, bước ra khỏi căn nhà ấm áp đó thì trời đã về khuya. Gió từ biển Hungtinton Beach thổi vào khiến anh cảm thấy se lạnh. Ngoài xa, tiếng sóng vỗ rì rào như tiếng thở dài của những linh hồn cô đơn. Trăng  đêm nay  thật sáng, lấp lánh trên mặt biển như tấm gương bạc khổng lồ, chập chờn ma quái... Thanh bỗng nhớ đến bãi biển tại tỉnh B. năm xưa, cũng vào một đêm trăng sao đầy trời, khi anh  chào từ biệt cô Hồng và bà mẹ, bước ra khỏi căn nhà  của họ sát bờ biển. 

        Ðã hơn bốn mươi năm rồi, anh không có dịp về lại vùng đất nhiều kỷ niệm ấy nữa...Anh lắc đầu như để xua đi những kỷ niệm xưa khi rảo bước đến chỗ đậu xe. Mùi nước hoa Chanel như vẫn còn vương vấn đâu đây; và hình ảnh những giọt nước mắt long lanh trên bờ mi của bà Collins tối hôm nay vẫn còn chập chờn  trước mắt anh.... Anh tự hỏi: phải chăng đó là những giọt nước mắt buồn tủi của một người vợ kém hạnh phúc bên chồng; hay chỉ là những giọt lệ đắng cay của một thiếu phụ vẫn còn tiếc nuối tuổi xuân, đã có một thời đánh mất hình bóng ước mơ, khiến đời nàng mãi mãi chỉ là giấc mộng dài  không  toại nguyện...

        Hồi Ức Đinh Trần